เนื้อหาวันที่ : 2016-04-22 15:49:20 จำนวนผู้เข้าชมแล้ว : 907 views

Thaieasyelec จุดกำเนิดเริ่มต้นจากใจรักสู่ธุรกิจนวัตกรรมเพื่ออนาคต

ณพงศ์ นิ่มสังข์ Business Development Manager

เรื่องและภาพ : ศิริสาร เขตปิยรัตน์

 

"การรวมตัวสร้างธุรกิจกับเพื่อนพ้องไม่ว่าเราจะแตกแยกเรื่องความคิดมากเพียงใด แต่ความใส่ใจสายสัมพันธ์ของเพื่อนจะหล่อมรวมเป็นส่วนหนึ่งเดียวกันเพื่อความสำเร็จ"

 

แนวคิดการร่วมกันทำงานในสไตล์เพื่อนฝูงยังคงมีข้อดีในการดำเนินธุรกิจได้ แม้ว่าหลายคติการทำธุรกิจจะกล่าวว่า อย่าทำธุรกิจกับเพื่อน กับญาติ กับคนรู้จักมักจะเสียเพื่อนเสียญาติมันอาจจะเป็นความจริง หากแต่ว่าการดำเนินธุรกิจนั้นไม่ได้อยู่บนพื้นฐานของผลประโยชน์มาในอันดับต้นๆ และคุณธรรมของความเป็นเพื่อนจะยังคงอยู่มันก็สามารถทลายกฏบางอย่างที่กล่าวนี้ลงได้ มาลองฟังความคิดเห็นของกลุ่มคนรุ่นใหม่พูดถึงธุรกิจของเขากัน

                                          

Q: Thaieasyelec เริ่มธุรกิจแบบไหน

A: เราเกิดจากการรวมตัวกันของบรรดาเพื่อนๆ ที่เมื่อจบการศึกษาก็ต่างเข้าสู่สายอาชีพของตัวเองจนวันหนึ่งอยากจะทำธุรกิจเป็นของตัวเองมากขึ้นจึงเริ่มกันกับเพื่อนเพียง 2 คน ก่อนซึ่งก็คือ CEO คนปัจจุบันกับผมซึ่งช่วยกันดูงานคนล่ะส่วนเริ่มแรกด้วยการหาของขายในอินเตอร์เน็ต หรือขายของออนไลน์ แรกเริ่มก็ทำเว็บไม่ค่อยเป็น ก็ต้องอาศัยเว็บสำเร็จรูปในสร้างสรรค์หน้าเว็บก่อนก็หาจากกลุ่มรุ่นพี่รุ่นน้องที่รู้จักกัน จึงเริ่มค้นหาสินค้าจากต่างประเทศมาขาย โดยจุดเริ่มต้นที่ว่านี้ก็เริ่มจากแนวคิดที่ว่า ทำไมรุ่นน้องๆ ชอบสร้างโครงงานเลียนแบบรุ่นพี่ในรั้วมหาวิทยาลัย ทำไมไม่มีใครสร้างโครงงานตัวใหม่ๆกันบ้าง อาจจะเพราะว่าหาของมาสร้างโครงงานกันยาก เราจึงเริ่มค้นหาและสรรหาอุปกรณ์แปลกใหม่มาลองสร้างลองขายในเว็บไซต์ดู เพื่อตอบสนองคนกลุ่มนี้ขึ้นมา

และอีกอย่างก็คือ การเดินทางเพื่อมาซื้อของที่บ้านหม้อถ้าเมื่อเทียบกับตอนที่เรียนอยู่นั้นเราไม่สะดวกซึ่งตอนนั้นก็เรียนที่ลาดกระบัง จึงมีความคิดว่าน่าจะดีนะถ้าสั่งของผ่านร้านค้าออนไลน์แล้วก็สามารถส่งตรงถึงบ้านเลยไม่ต้องเดินทางให้ลำบาก และช่วงนั้นเองการค้าแบบออนไลน์หรืออีคอมเมิร์ช (E-commerce) ก็พึ่งเริ่มตลาดในบ้านเราจึงช่วยให้ธุรกิจเติบโตอย่างรวดเร็ว ณ เวลานั้นเป็นต้นมา

Q: มุ่งสู่ธุรกิจสร้างนวัตกรรมได้อย่างไร

A: การเริ่มต้นธุรกิจที่จะสร้างสินค้าเชิงฮาร์ดแวร์อิเล็กทรอนิกส์นั้นถือได้ว่าเป็นเรื่องยากอยู่เหมือนกัน ตรงส่วนที่ต้องใช้เงินในการวิจัยและพัฒนาสินค้านั้นๆ จนสามารถขายได้หรือตอบโจทย์ลูกค้าได้ ก็ล้มลุกคลุกคลานมาหลายครั้งทั้งโครงการที่สำเร็จและไม่สำเร็จมีกำไรบ้างไม่มีกำไรบ้าง แต่เราก็ได้เม็ดเงินจากการขายของผ่านหน้าร้านออนไลน์นี้เป็นส่วนเสริมให้กลุ่มที่เรียกว่า R&D นี้ค่อยๆ เติบโตขึ้น แม้ว่า ณ ขณะหนึ่งจะมีหุ้นส่วนจำนวนหนึ่งซึ่งต่างก็มีเป้าหมายของการดำเนินธุรกิจที่หลากหลายมุมมอง เราจึงให้ความสำคัญกับเป้าหมายถ้าเรายังมีเป้าหมายที่มากเราก็จะเริ่มเดินได้ช้าลงจนมาจับหลักเป้าหมายได้เพียง 2 ทางเท่านั้นคือ เรื่องการศึกษา และการวิจัยพัฒนาตามความต้องการของลูกค้า ในช่วงเริ่มต้นเราพัฒนาสินค้าตามความต้องการของลูกค้าด้วยการทำงานที่ไม่ได้คำนึงถึงเรื่องต้นทุนแฝง ทั้งค่าแรงค่าของอุปกรณ์ที่เสียไประหว่างวิจัยพัฒนา สินค้าที่ต้องสร้างใหม่เรื่อยๆ ไม่เกิดการใช้ซ้ำทำให้เหนื่อยในการพัฒนาอยู่เรื่อยๆ เราจึงหันกลับมามองส่วนประกอบหลัก 2 ส่วนนี้ก็คือ สินค้าที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา และวิจัยพัฒนาเกี่ยวกับตู้หยอดเหรียญซึ่งเราจับและวางโฟกัสในเรื่องนี้เรื่องเดียวเป็นวินนิ่ง ((Winning Strategy).สูตรสำเร็จของกลยุทธ์ที่ดี) เราจึงแบ่งกลุ่มเป็น 3 ส่วน คือ การขายสินค้าออนไลน์ การรับงานวิจัยพัฒนาเรื่องตู้หยอดเหรียญอย่างเดียว และอีกกลุ่มที่เสริมเพิ่มเติมขึ้นมาคือ รับวิจัยและพัฒนาสินค้าแปลกใหม่รองรับลูกค้าที่ต้องการผลิตภัณฑ์ด้านนี้

สำหรับร้านค้าออนไลน์เราก็วิจัยผลิตภัณฑ์เพื่อขายในหน้าร้านเราเอง ทั้งบอร์ดพัฒนาสำหรับการศึกษา ชุดฝึกเพื่อการศึกษา บอร์ดสำเร็จรูปด้านสมองกลฝังตัว อุปกรณ์เซนเซอร์ต่างๆ อีกทั้งเรามีฝ่ายขายเข้าสถานศึกษาเพื่อให้สถานศึกษาต่างๆ เลือกใช้งานชุดพัฒนาเหล่านี้ในการเรียนการสอนด้านโปรแกรมมิ่งและเทคโนโลยีอิเล็กทรอนิกส์อย่าง RFID, rasberry pi, Aroduno เป็นต้น การรับงานพัฒนาวิจัยของภาครัฐเองเราก็สามารถแยกออกไปเป็นอีกบริษัทหนึ่งได้เนื่องจากปริมาณงานที่ใหญ่มากพอไม่ว่าจะเป็นเรื่อง การติดตั้งมิเตอร์ไฟฟ้าในการคำนวณค่าใช้จ่ายที่เกิดขึ้น การจัดการด้านพลังงาน หรือแม้แต่ตู้เติมเงินที่สอดคล้องกับบริษัทด้านโทรคมนาคมเองเราก็รับทำงานด้านนี้อยู่พอสมควร

Q: การวิจัยและพัฒนาหรือ R&D หน่วยงานด้านนี้มีส่วนสำคัญต่อการเติบโตขององค์กรธุรกิจมากน้อยเพียงใด

A: เราถือว่าหน่วยงานนี้เป็นส่วนสำคัญในการสร้างการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของเราเลยก็ว่าได้ โดยเรามองว่าเราจะหาของมาขายหน้าร้านออนไลน์หรือนำเข้าสินค้ามาขายเพียงอย่างเดียวนั้นอาจจะไม่เพียงพอต่อการเติบโต เรามองเห็นส่วนงานพัฒนาและวิจัยนี้ที่เป็นส่วนหลักในการสร้างสรรค์งานใหม่ให้เกิดขึ้นพัฒนาให้บริษัทเติบโตได้ เรามองว่าสินค้าบางอย่างนั้นไม่สามารถตอบโจทย์ของคนไทยที่ใช้ภายในประเทศได้ซะทีเดียว และเราเองก็ควรมองเห็นช่องทางหรือการใช้งานของต่างชาตืด้วยว่า เขามีความต้องการด้านใดบ้างเพื่อหาสินค้าในการตอบโจทย์ของเขาบ้าง ฉะนั้นการวิจัยและพัฒนาของเราต้องคำนึงว่าเราสามารถสร้างสรรค์งานที่มีประโยชน์และคนหมู่มากใช้ได้คือขายในปริมาณมากได้ นอกจากนั้นต้องเป็นคนเริ่มต้นหรือผู้นำด้วยจึงจะคว้าตลาดเริ่มแรกได้ก่อน หากเรารอแต่ทำตามเขาเราก็จะทำตามเขาไปเรื่อยๆ ไม่เกิดการพัฒนาก้าวหน้ากว่าเขาสักที ในส่วนการขายหน้าร้านออนไลน์ก็เป็นส่วนเสริมให้เกิดการหมุนเวียนของเงินสดสำหรับหล่อเลี้ยงงานวิจัยพัฒนาที่ยังไม่ก่อเกิดรายได้ ณ ขณะนั้น จนกว่าสินค้าหรืองานวิจัยจะออกสู่ตลาดต่อไป เราจึงต้องอาศัยเม็ดเงินตรงส่วนธุรกิจค้าออนไลน์เสริมเข้าด้วยกัน

Q: หากเราจะเริ่มธุรกิจ Start up ด้านฮาร์ดแวร์เราจะเริ่มจุดใดเป็นอันดับต้นๆ

A: เราต้องเริ่มจากเงินทุนก่อนหรือการหาแหล่งเงินทุนในการสนับสนุนระหว่างสินค้าที่กำลังวิจัยและพัฒนาก่อนที่การขายมันจะเกิดขึ้น เราจะใช้เวลาไหนในการพัฒนา เงินทุนที่ได้มาจากไหนอาจจะเป็นเงินสะสมหรือเงินออมที่เราเก็บไว้ก็ถือเป็นการลงทุนในแบบหนึ่ง ซึ่งก็มองว่าเหมือนการลงทุนในหุ้น หรืออสังหาริมทรัพย์ เรามองว่านั้นก็คือความเสี่ยงอย่างหนึ่งในการจะสร้างของที่มันคาดว่าจะขายได้ ส่วนหนึ่งที่ผมมองเห็นสำหรับนักพัฒนาคนไทยคือเรามักจะลอกเลียนแบบสินค้าหรือตัวอย่างการประดิษฐ์ของต่างประเทศ ซึ่งมันไม่จำเป็นเสมอไป เราควรมองความต้องการภายในประเทศหรือสร้างเพื่อแก้ไขปัญหาบางอย่างของคนภายในประเทศเราก่อน เราไม่อาจจะคิดสร้างสินค้าเพื่อชิงดีชิงเด่นกับประเทศอื่นเขา แต่เราต้องหันกลับมามองสินค้าที่ช่วยให้ชีวิตหรือธุรกิจของคนภายในประเทศดีขึ้น หากเราเพียงคิดแค่ว่าสินค้าที่เราสร้างหรือทำไม่สามารถแข่งขันเรื่องราคากับสินค้าจากที่อื่นได้ อย่างเช่น ถ้าเราสร้างเครื่องพิมพ์ 3D เราจะสร้างสู้คนอื่นได้ไหม หากเราคิดว่าสร้างให้เหมือนเขา เราก็แพ้แล้ว แต่เราต้องกลับมาคิดสิว่า จะสร้างความแตกต่างได้อย่างไร สร้างให้ดีกว่าอย่างไร ประหยัดกว่าไหมถ้าคุณสมบัติเท่ากัน ความสามารถมากกว่าอย่างไรถ้าเราจะขายได้แพงๆ เราต้องหาวิธีการที่จะเหนือว่าให้ได้เราถึงจะสามารถขายของได้ และที่สำคัญการตลาดก็มีความสำคัญไม่แพ้กัน เราจะเอา R&D มาสร้างสินค้าด้วยทำการตลาดด้วยเนี่ยแค่คิดก็ผิดพลาดส่วนหนึ่งล่ะ เพราะ R&D ก็จะมีความคิดเป็นของตัวเองหรือมองตัวเองเป็นหลักจะสร้างการตลาดนั้นมันไม่พอ ต้องมีคนที่มองการตลาดให้เป็นเสริมในส่วนนี้ให้กับกลุ่ม R&D หรือการทดลองตลาดเมื่อสินค้าพัฒนาเสร็จแล้วต้องทดลองให้คนอื่นๆ ที่ไม่ใช่นักพัฒนาใช้ดูว่าจะมีผลตอบรับเป็นอย่างไรเพื่อให้เห็นมุมมองอื่นๆ ที่แตกต่างออกไป

ฉะนั้นการหาสินค้าเพื่อตอบสนองต่อกลุ่มคนบางกลุ่มจะยังช่วยให้เกิดมิติใหม่ๆ กับสินค้านั้นๆได้ อาทิ เราจะสร้างสินค้าเมกเกอร์ที่เป็นผู้หญิงได้ไหม CNC ที่ปลอดภัยกับผู้หญิงได้หรือไม่ อย่างนี้เป็นต้น โดยกลุ่ม Start Up ที่ดำเนินธุรกิจในกลุ่มฮาร์ดแวร์อิเล็กทรอนิกส์นี้ต้องรวมความสามารถของทั้ง 3 ส่วนเข้าด้วยกันไม่ว่าจะเป็น

  • ความเป็น Geek คือผู้หลงไหลในเรื่องนั้นๆ เช่นเรื่องอิเล็กทรอนิกส์หรือเรื่องอื่น
  • ความเป็นนักธุรกิจหรือ Business สามารถหาทุนสนับสนุนได้ จับมือสร้าง Founder ได้
  • ส่วน Operation หรือคืองานบริหารจัดการทำงานในส่วนต่างๆ ซึ่งหลายบริษัทอาจจะมีส่วนสำคัญทั้ง 3 ส่วนนี้อยู่ด้วยกันเพียง 2 คน หรือแบ่งเป็นคน 3 คนก็ได้ จึงจะสามารถขับเคลื่อนให้ธุรกิจกลุ่มนี้เคลื่อนตัวไปได้อย่างเหมาะสมและไปได้ดี

ดังนั้นการสร้างธุรกิจจึงต้องมี 3 ส่วนหลักๆ นี้ หากเราไม่มีส่วนหนึ่งส่วนใดเราก็ต้องหามาเติมเต็มในส่วนนี้ให้ได้ และที่สำคัญจุดเริ่มต้นของธุรกิจต้องอย่าเกิดขึ้นบนพื้นฐานของผลประโยชน์เป็นหลักเพราะเมื่อใดที่เริ่มต้นแบบนี้มันก็จะจบด้วยผลประโยชน์เช่นเดียวกัน เนื่องจากผลประโยชน์สามารถเปลี่ยนขั้วและข้างได้เมื่อลงตัวในรูปแบบผลประโยชน์จะทำให้ธุรกิจไม่เป็นไปตามที่คาดหวังอย่างเช่น เราประดิษฐ์สินค้าขึ้นมาตัวหนึ่งได้และหวังว่าจะขายได้เงินแต่เมื่อมีคนที่มีเงินเยอะกว่ามาทุ่มเงินซื้อ R&D เราไป อย่างนี้เราก็จบ

ฉะนั้นเราควรเริ่มต้นไปด้วยกันทีล่ะขั้นค่อยจูงมือกันพยุงช่วยเหลือกันไป ตามเหตุตามผลของปัจจัยภายนอก แม้ว่าเป้าหมายเราทำงานก็เพื่อเงินและความร่ำรวยก็ตาม เราก็ต้องยึดมั่นเป้าหมายที่ทำร่วมกัน หากแต่ขาดซึ่งหัวใจของการช่วยเหลือกันหรือเพื่อน และอยากร่ำรวยเร็วๆ อย่างนี้ก็จบเร็วจบง่ายไม่ยั่งยืน

Q: จะตัดความกังวลในเรื่องของสินค้าคู่แข่งหรือประเทศที่มีกำลังการผลิตจำนวนมากๆ อย่างจีนได้อย่างไร

A: เราควรมองมุมกลับนอกเหนือจากคำที่ว่า "ทำไปก็สู้จีนไม่ได้" เพราะว่าคนพูดมองแต่สินค้าที่จีนเขาทำ คิดแต่เพียงจะทำสินค้าสู้เขาเหมือนเขาซึ่งเขามีกำลังผลิตที่มากกว่า อย่างนี้ทำอย่างไรก็สู้จีนไม่ได้ หากแต่เราหันกลับมามองสินค้าที่จีนทำมาแล้วสร้างความแตกต่างขึ้นมาเสริมของเขาได้ไหม เอาของเขามาเป็นส่วนหนึ่งของสินค้าเราที่สร้างมูลค่าได้หรือเปล่า สร้างคุณค่าของสินค้าเราได้ไหมหรือมีเพียงแต่เราที่สร้างสินค้าที่แตกต่างโดยมีของที่มาจากจีนเป็นองค์ประกอบหนึ่งในนั้น อย่างนี้เราสู้ได้ ฉะนั้นเราต้องคิดดัดแปลง ปรับปรุง สร้างสรรค์ จึงจะสามารถชนะในตลาดได้

Q: แล้วหน่วยงานพัฒนาหรือ R&D ที่ Thaieasyelec เป็นแบบไหนระหว่างรอโจทย์ปัญหาเพื่อแก้หรือคิดสร้างสรรค์ของใหม่ได้ด้วยตนเอง

A: สำหรับหน่วยงานพัฒนาของที่นี่จะเป็นแบบสามารถคิดสร้างผลิตภัณฑ์ขึ้นได้ด้วยตนเองเพราะเราเกิดจากสิ่งนี้มาก่อน ออกพื้นที่ภาคสนามมาก่อนเห็นปัญหาเห็นความต้องการของลูกค้าของตลาด จึงสามารถคิดผลิตสินค้าเพื่อตอบโจทย์ในวงการได้บ้าง เราสามารถหลุดจาก R&D ที่รับโจทย์ปัญหาแล้วสร้างตามลูกค้ามาเป็นนักสร้างพัฒนาสินค้าของตัวเองได้ด้วยการเข้าร่วมงานหรือคอมมูนิตี้คนในวงการเพื่อพบเจอเพื่อนๆ สามารถพบปะเพื่อแลกเปลี่ยนหรือหาความร่วมมืออื่นๆ ทั้งในวงการเดียวกันหรือแม้แต่วงการอื่นๆ เช่น วงการแพทย์ การเกษตร ฯลฯ ได้ซึ่งนั้นก็ถือเป็นข้อดีของการสมาคมกับคนในแวดวงที่กว้างมากขึ้นแล้วเราจะรู้เลยว่าตรงส่วนไหนที่เราสามารถเข้าแก้ปัญหาหรือสำคัญในส่วนนั้นๆ ได้ เพราะฉะนั้นการปาร์ตี้หรือพบปะผู้คนจึงสำคัญไม่แพ้การหาความรู้ใหม่ๆ สำหรับเหล่านักพัฒนาทั้งหลาย ทั้งนี้ก็เพื่อที่ว่าเราจะได้ค้นพบว่าสินค้าเราอยู่ตรงจุดไหน ช้ากว่าเขาหรือมีใครทำได้ดีกว่า ต้องพัฒนาตัวเองขึ้นไปอย่างไร หากนักพัฒนาคนไหนที่ผ่านร้อนผ่านหนาวมาได้สักระยะหนึ่งจะค้นพบแก่นความรู้ของตัวเองหรือเรียกว่า core bussiness แก่นหลักแก่นประสบการณ์ของตัวเองว่าเราทำอะไรได้บ้างที่ถนัดและโดดเด่น เราจึงต้องขยายโอกาสตรงนี้และสร้างมูลค่ากับสิ่งนี้ให้ได้

 

Q: ส่วนส่งเสริมใดที่ต้องการให้กลุ่มเมกเกอร์สามารถเติบโตได้อย่างยาวนาน

A: ช่วงนี้เองรัฐก็มีส่วนช่วยสนับสนุนทั้งเรื่องเงินทุนและความรู้ต่างๆ ให้กับกลุ่ม Startup & Maker อย่างมากแต่สิ่งที่จะต้องช่วยกันคือเรื่องความเข้าใจในธุรกิจที่ดีควรทำอย่างไรหรือหลักการบริการเพื่อมุ่งไปสู่ความสำเร็จว่าจะประกอบไปด้วยอะไรบ้าง เพราะทุกคนก็อยากมีธุรกิจเป็นของตัวเอง อยากรวยกันเร็ว ตรงนี้เองไปส่วนที่เราควรให้ความเข้าใจกับเขา การหาพาสเนอร์ที่ดี การร่วมธุรกิจกันอย่างไร ยิ่งการเป็น Startup & Maker ทางด้านสมองกลฝั่งก็ถือได้ว่าเป็นเรื่องที่ยากอยู่พอสมควร เราจะรู้แค่เพียงสิ่งที่เราจะทำเพียงอย่างเดียวไม่ได้ล่ะ ต้องเข้าใจข่าวสาร การเปลี่ยนแปลงของเศรษฐกิจ ต้องตามโลกให้ทัน นี่ก็เป็นส่วนสำคัญ หากเราคิดว่าเราเก่งเราแน่แต่เพียงผู้เดียวอันนี้ไปไม่รอด เราต้องมีผู้ช่วยฉะนั้นการมี Co-founder อย่างไรถึงจะสามารถทำธุรกิจให้ราบรื่นก็ถือว่าเป็นอีกส่วนสำคัญ หลายคนคิดว่าการทำงานร่วมกับเพื่อน กับพี่ กับญาติพี่น้องอาจจะไม่สำเร็จ กลัวจะมองหน้ากันไม่ติด อันนี้ไม่จริงเสมอไป เพราะเรา thaieasyelec มาจนถึงทุกวันนี้ได้เพราะเราทำงานร่วมกันแบบเพื่อนเราสร้างธุรกิจบนพื้นฐานของความเข้าใจและเห็นใจกันแบบเพื่อน เมื่อมีปัญหาเราแยกกันไม่ออกด้วยโซ่ที่เรียกว่า ความผูกพันธ์ที่เราต่างมีให้กับเพื่อนจึงทำให้บางทีอาจจะมีความคิดที่ต่างออกไป คิดอยากเลิกทำแต่เราก็กลับมาสร้างธุรกิจด้วยกันอยู่ดี ฉะนั้น หากเราเริ่มต้นธุรกิจด้วยผลประโยชน์แล้วเราก็จะแตกกันด้วยผลประโยชน์เช่นเดียวกัน แต่หากว่าเราเริ่มต้นด้วยใจรักร่วมกันความสัมพันธ์แบบเพื่อนเข้าใจกัน อย่างนี้เราไปรอดไปอย่างน่าภาคภูมิใจไปอย่างมีความสำเร็จทางจิตใจและธุรกิจไปพร้อมๆกันได้

Startup & Maker ที่จะสามารถเกิดธุรกิจได้สำคัญยิ่งเลยคือ มันต้องเกิดจากความสนุกเพราะเมื่อเราพบเจอปัญหาจากการพัฒนาหรือสร้างของขึ้นมาสักชิ้นหนึ่งเราอยู่กับความทุกข์นั้นได้ เราผ่านช่วงเวลาที่ชิ้นงานไม่ทำงานอยู่กับเรื่องราวปัญหาที่เราต้องแก้ไขให้ได้ มีความสุขและไม่ยอมแพ้กับเรื่องเหล่านี้ได้ นั้นคือเรามีใจรักในงานชิ้นนั้นแม้ว่ามันจะยังไม่สามารถทำเงินหรือสร้างมูลค่าของชิ้นนั้นได้ แต่เรามีความสุขกับสิ่งที่ทำที่สร้าง อันนี้ก็จะช่วยให้เราดำเนินอยู่บนเส้นทางของเมกเกอร์และสร้างมูลค่าของงานได้อย่างมั่งคงและยั่งยืน

สงวนลิขสิทธิ์ ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2539 www.thailandindustry.com
Copyright (C) 2009 www.thailandindustry.com All rights reserved.

ขอสงวนสิทธิ์ ข้อมูล เนื้อหา บทความ และรูปภาพ (ในส่วนที่ทำขึ้นเอง) ทั้งหมดที่ปรากฎอยู่ในเว็บไซต์ www.thailandindustry.com ห้ามมิให้บุคคลใด คัดลอก หรือ ทำสำเนา หรือ ดัดแปลง ข้อความหรือบทความใดๆ ของเว็บไซต์ หากผู้ใดละเมิด ไม่ว่าการลอกเลียน หรือนำส่วนหนึ่งส่วนใดของบทความนี้ไปใช้ ดัดแปลง โดยไม่ได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษร จะถูกดำเนินคดี ตามที่กฏหมายบัญญัติไว้สูงสุด